Bình luận về White Shoulders

Có lẽ nếu mùi hương này ra mắt vào thời điểm hiện tại, nó sẽ được gọi là "Exposed Shoulders" (Đôi vai trần)... nhưng vào thời điểm ra mắt "ngày xửa ngày xưa", quan niệm về sự nữ tính "chuẩn mực" trong xã hội khác xa bây giờ. Chúng ta thực sự cần nhìn nhận một mùi hương trong đúng bối cảnh thời gian mà nó ra đời. Vào thời đó, không một người phụ nữ "đoan trang" nào dám ra khỏi nhà mà không đội mũ (chưa nói đến việc mặc áo ngực); họ coi việc cho con bú nơi công cộng là điều khiếm nhã; hay cho rằng bất cứ ai không có cân nặng/vóc dáng "chuẩn" đều là điều đáng xấu hổ... Thời thế và quan niệm thay đổi. Một mùi hương đẹp thì LUÔN LUÔN xứng đáng được trân trọng vì vẻ đẹp của chính nó. Xin đừng chỉ trích hay bỏ lỡ cơ hội trải nghiệm một mùi hương tuyệt vời chỉ vì những định kiến xã hội đã thay đổi kể từ khi nó được đặt tên và ra mắt. White Shoulders là một mùi hương hoa cam tuyệt đẹp, đặc biệt là những phiên bản cũ (may mắn là hiện nay vẫn có thể dễ dàng tìm mua trực tuyến). Gác lại những chuyện tranh cãi đi - hãy sắm ngay một chai White Shoulders, xịt lên mình và tận hưởng cảm giác thơm ngát nhé!

Gửi những ai còn ngần ngại với mùi hương cổ điển này chỉ vì bờ vai mình không "trắng", đừng để điều đó ngăn cản bạn. Tôi chưa bao giờ gắn cái tên này với sắc tộc, mà chỉ đơn giản là hình ảnh một quý cô để trần bờ vai... không phải trong một chiếc váy dạ hội, mà là một chiếc áo choàng chiffon bán trong suốt với viền lông vũ. Đây chính là mùi hương bạn sẽ xịt khi nói với chàng bạn đồng hành đi xem opera rằng "để em thay bộ đồ nào thoải mái hơn". Vậy nên, dù làn da bạn màu gì... cứ tự tin xịt và kiêu hãnh khoe ra nhé! Tôi vô tình tìm lại được một hộp nước hoa cũ từng cất kỹ rồi quên bẵng đi, và nó nằm ở đó. Chỉ một lần xịt là nhận ra ngay. Bạn có thể nhận diện mùi hương này dù đang ở phía bên kia căn phòng (và chắc chắn là ngửi thấy nó luôn). Giống như hầu hết các dòng nước hoa kinh điển khác, chất lượng hiện nay đã bị giảm đi, nhưng đặc trưng thì vẫn còn đó. Một mùi hương đậm chất phòng boudoir, kiểu nước hoa đặt trên bàn trang điểm của các quý cô. Nó thuộc về một thời đại cũ, khi phụ nữ thường dùng kem nền, tất dài và đánh son rồi dặm nhẹ một lớp phấn lên trên (giống như mẹ tôi ngày xưa). Nhưng dù vậy, nó vẫn là một huyền thoại. Bất kỳ một perfumista nào cũng nên sở hữu một chai bản vintage. Và xin lỗi các anh nhé... tôi không thích việc phân chia giới tính cho nước hoa, và chúng ta nên dùng bất cứ mùi hương nào mình thích. Nhưng sự thật là không thể phủ nhận được: mùi này chỉ dành riêng cho phái nữ thôi.

Mùi hương đặc trưng của người mẹ tuyệt vời của tôi. Bà thường xịt nó vào chiếc thang máy duy nhất nơi bà và bố tôi cùng làm việc, để "ông ấy biết rằng bà đang ở đó". Đó là mùi hương của cả tuổi thơ tôi... của sự bình yên, cảm giác an toàn và tình yêu thương. Thật sự hoàn hảo.

Tôi có một chai nước hoa này từ rất lâu rồi, chắc chắn là bản vintage. Tôi đã sở hữu nó khoảng 20 năm, và trước đó mẹ tôi cũng từng dùng. Tôi chẳng nhớ lần cuối mình xịt nó là khi nào, nhưng thỉnh thoảng tôi vẫn xịt thử lên áo choàng tắm xem mùi hương có bị biến đổi hay không. Hôm nay tôi lại thử xịt. Wow, mùi hoa dành dành, hoa tử đinh hương, hoa ly và rêu sồi thật sự vẫn còn rất đậm đặc. Mùi hương này có chút gì đó gây nghiện. Tôi nghĩ giờ đây mình trân trọng nó hơn bao giờ hết, dù không rõ tại sao tự nhiên lại bị nó thu hút đến vậy. Tôi cảm thấy thôi thúc muốn xịt nó lên người... nhưng rồi lại kìm lòng. Tôi đặt nó trở lại kệ, giống như một chai rượu scotch 100 năm tuổi... cứ thế mời gọi tôi.

Từng là mùi hương tủ của tôi, nhưng qua năm tháng, tôi thấy mình ngày càng ít thích nó hơn. Trong năm vừa qua thì cảm giác này lại càng rõ rệt hơn nữa. Theo cảm nhận của tôi, nốt hoa nhài và các nốt hương xanh (green notes) khi kết hợp với hoa trắng lại tạo ra một tổng hợp khó chịu đến mức quá tải. Tôi hiểu rằng đây là cảm nhận chủ quan, mang tính cá nhân, và có lẽ một phần nào đó còn xuất phát từ thể chất nữa. Có thể là do sự thay đổi trong pH cơ thể chăng? Dù sao đi nữa, tôi biết rằng với nhiều người, nếu không muốn nói là phần đông, đây vẫn là mộtσ bức tượng đài kinh điển được yêu mến, và tôi cũng rất vui cho những ai vẫn thưởng thức trọn vẹn được nó.

Nói về White Shoulders thì mình có gì nhỉ? Trong khoảng 12 năm qua, mình đã dùng hết tận 3 chai rồi, toàn mua ở Walgreens giá khá rẻ thôi. Kiểu như một "món quà tội lỗi" ấy, vì giờ nó chẳng còn là dòng nước hoa cao cấp nữa. Mùi này cực kỳ nữ tính, nhưng thỉnh thoảng mình vẫn cứ thích xịt nó lên người. Chai hiện tại là do bà mình để lại sau khi bà mất gần đây. Nhìn dưới đáy chai thì thấy đây là phiên bản của Parfums International, NYC, nồng độ EDC. Thú thật là hiện tại, mình thấy các tầng hương của White Shoulders có vẻ rất nhân tạo. (Mà nói vậy không có ý chê đâu, vì nhiều mùi cực phẩm cũng toàn là hương tổng hợp thôi). Mình nghi là giờ nó chẳng còn chút tinh dầu hoa tự nhiên nào cả, chắc toàn là chất tổng hợp hết. Lúc mới xịt thì cảm giác *gần như* có chút gì đó tự nhiên, nhưng càng về sau thì mùi tổng hợp hiện rõ mồn một luôn... Kiểu như mùi dầu gội hay sữa dưỡng thể cao cấp ấy. Thế nhưng, không hiểu sao mình vẫn cứ thích nó một cách kỳ lạ. Dù mình chẳng cảm nhận được mấy nốt hương phụ như đào, gia vị hay xạ hương civet gì cả. Mình chỉ thấy một sự hòa quyện rõ rệt của dành dành, tử đinh hương, nhài, hoa huệ và một chút hương linh lan thôi. Mình đang thắc mắc là, hồi mới ra mắt vào những năm 1940, liệu nó có từng được coi là một dòng nước hoa cao cấp không nhỉ? Liệu ngày xưa nó có chứa tinh dầu hoa tự nhiên không? Nếu có thì chắc là phải tuyệt vời lắm. Hay là từ trước đến nay nó vẫn luôn là dòng bình dân, toàn dùng hương tổng hợp như bây giờ? Có ai biết về chuyện này không? À, bà ngoại và mẹ mình đều từng dùng mùi này. Ngoài ra, mọi người có biết loại nước hoa hiện đại nào có ý tưởng tương tự White Shoulders không? Kiểu như có cấu trúc mùi tương tự nhưng được chế tác từ những tinh dầu cao cấp và tự nhiên ấy?

Nói ngắn gọn là tui phải rinh em này về bằng được. Nhớ hồi xem phim That 70’s Show, có cảnh Eric mua chai này tặng Donna. Lúc phim chiếu (tầm năm 1998), tui có hỏi mẹ (hồi đó mẹ cũng là thiếu nữ thập niên 70) xem bà có nhớ không. Mẹ bảo hồi đó nó đã bị coi là mùi "mấy bà già" rồi, mà nó cũng là mùi yêu thích của bà cố tui nữa. Thế nên mấy lần thấy chai này ở hiệu thuốc, tui chỉ cười cười rồi thôi, cho đến gần đây. Tuần trước, đang lướt Fragrancenet lúc sáng sớm thì tui vô tình va phải "em cực phẩm" vintage này. Thấy rẻ quá nên tui chốt luôn một set gồm có parfum, lotion dưỡng thể với cả xịt EDC. Hàng về được 3 ngày rồi, và tui đang bị nghiện luôn, ngày nào cũng xịt! Cảm giác đầu tiên là: Ơ, mùi này quen cực, hình như tui biết ở đâu rồi ấy. Mấy nốt aldehyde mang hơi hướng cổ điển, kiểu mùi xà phòng cực kỳ dễ chịu. Lúc mới xịt có thể sẽ thấy hơi giống mùi giẻ rửa bát ẩm ẩm một chút, nhưng cái đó qua nhanh lắm, sau đó là hương tử đinh hương và hoa trắng cực kỳ tuyệt vời. Có cả nhài nồng nàn, hoa huệ với linh lan nữa, thêm chút hương đào và một xíu gia vị cho đậm đà. Tui mê nhất là lúc mùi lắng xuống, mấy nốt hoa lùi lại phía sau, nhường chỗ cho xạ hương civet và rêu sồi lên ngôi, tạo nên một cái kết cực kỳ mềm mại. Đảm bảo là mấy bà sẽ cứ muốn ngửi cổ tay mình cả ngày cho xem. Nếu dùng kèm với lotion dưỡng thể thì mùi bám khá lâu. Tui thì thích độ mượt mà của bản parfum hơn là bản EDC. Với chai tận 133ml thì tui sẽ xịt thật nhiều và thật thường xuyên vì tui mê em này mất rồi. Đang hóng mùa xuân với mùa hè quá, vì tui chắc chắn em này sẽ hợp nhất khi thời tiết ấm áp. Nếu bà nào thích sự hoài niệm, mấy dòng vintage giá rẻ, thích hoa cỏ hay là "fan cứng" của aldehyde thì chắc chắn là phải sở hữu em này ngay đi.

Mình lại phải viết thêm một bài review về White Shoulders đây. Đây là lần thứ ba mình review em này rồi, nhưng mọi người ráng kiên nhẫn với mình nhé, vì đây sẽ là bài viết chi tiết nhất để mình cố gắng tóm gọn lại một huyền thoại kinh điển của Mỹ. Cảnh báo trước là bài này hơi dài nha. White Shoulders chính thức là món đồ "vintage" đầu tiên của mình! Mình mới săn được một chai Cologne dạng xịt của hãng Evyan từ khoảng năm 1975 với giá cực ổn trên mạng. Phấn khích xỉu luôn! Em này đã trở thành mùi hương yêu thích nhất của mình, mình gom đủ mọi phiên bản luôn: từ dạng phấn, cologne, cho đến eau de parfum, thậm chí mình còn sở hữu cả 3 bộ set có kèm cả parfum và lotion nữa. Mọi phiên bản đều tuyệt vời, và riêng bản cologne xịt lên mình có thể giữ mùi tận 8 tiếng, còn lâu hơn cả một số dòng EDP khác nữa! Về mùi hương, đây là một dòng hoa cổ điển nhưng cực kỳ độc đáo, càng tìm hiểu về bảng thành phần mình càng thấy nó đặc biệt. Mở đầu là nốt aldehyde sạch sẽ, kiểu xà phòng, nhưng không phải kiểu "nồng nặc" như Chanel No. 5 đâu, mà nó nhẹ nhàng, thanh khiết lắm. Lúc mới xịt cũng thấy hơi có chút hơi hướng xanh mát, có lẽ là từ hoa cam châu Phi, hoặc cũng có thể là sự tươi mát của hoa tử đinh hương và hoa ly. Điểm xuyết thêm một chút đào ngọt ngào xuyên suốt cả quá trình. Khi mùi bắt đầu lắng xuống, hoa tử đinh hương sẽ chiếm trọn spotlight. Nếu ai hỏi mình tìm mùi tử đinh hương thì đây chính là chân ái. Ngoài ra mình còn cảm nhận được cả hoa ly và linh lan nữa. Sự thanh thoát của em này làm mình liên tưởng đến dòng Pleasures của Estee Lauder. Cảm giác như đang đứng giữa một vườn hoa tử đinh hương và hoa ly nở rộ vào mùa xuân, giống như một bó hoa Phục sinh vừa mới hái vậy. Nó không hề bị nồng gắt kiểu hoa trắng đâu. Phần hương cuối có lẽ là phần đáng yêu nhất. Nó ngọt ngào với benzoin và đào. Có thể có một chút xạ hương nhẹ nhưng chắc chắn không hề bị mùi động vật đâu. Với mình, hương cuối nghe gần như là vanilla, nhưng mình nghĩ đó là do benzoin "đánh lừa" khứu giác thôi. So với các mùi hương cùng thời vào những năm 1940 vốn thường rất đậm đặc, nồng nàn kiểu phương Đông hay cay nồng, thì White Shoulders thực sự nổi bật vì sự ngọt ngào và nhẹ nhàng này. Mình đã trải nghiệm qua các phiên bản của Evyan, Parfums International và hiện tại là Elizabeth Arden. Bản của Elizabeth Arden là bản mình quen thuộc nhất, nhưng mình cũng đang sở hữu cả bản vintage của Evyan và Parfums International nữa. So với bản Evyan cổ điển, bản Elizabeth Arden hiện tại vẫn rất trung thành với nguyên bản, chỉ là có chút khác biệt do thời đại thôi. Nếu bản Elizabeth Arden giống như một bụi hoa tử đinh hương thì bản Evyan giống như một bông hoa tử đinh hương đơn lẻ vậy – đậm đặc và "mùi nước hoa" hơn. Bản hiện tại thì thực tế hơn, giống như mùi hoa trong vườn, và có vẻ ngọt hơn một chút nhờ các chất lưu hương hiện đại. Điểm cộng là cả hai bản đều giữ được độ lưu hương từ 8-12 tiếng với độ tỏa hương tương đương. Nếu mọi người định mua thì mình khuyên nên chọn bản Eau de Parfum nhé, nó không phổ biến bằng bản cologne nhưng lại gần với bản Evyan gốc hơn và mùi cũng đậm đà hơn nhiều.

Tui nhớ hồi cuối những năm 70, lúc còn là nữ sinh cấp 3, tui đã biết đến White Shoulders. Hồi đó tui tầm 16 tuổi. Một bạn trong đội cổ vũ có xịt mùi này, tui mới hỏi bạn ấy dùng nước hoa gì. Thời đó ai cũng dùng mấy loại như Jovan Musk, Wild Musk, hay mấy mùi của mẹ tụi tui như Coty và Houbigant... nhưng cái mùi này nó khác biệt lắm, cực kỳ ấn tượng luôn. Bạn đó trả lời là "White Shoulders". Thế là tui gom góp tiền đi làm thêm để mua được chai nước hoa đắt nhất mà tui từng sở hữu. Mẹ của bạn tui thì bảo đó là "mùi của mấy bà già", nhưng tui chẳng quan tâm đến lịch sử hay tuổi đời của nó đâu, thấy ở tiệm Crawford's bán đầy mấy cái chai màu hồng là tui chốt liền. Tui đã dùng White Shoulders suốt bao nhiêu năm, kéo dài tận sang cả thập niên 80. Hồi đó, dù là đang nhảy theo nhạc của Prince hay Michael Jackson, mấy anh chàng vẫn cứ mê mẩn cái cổ của tui, trong khi mấy chị em khác thì toàn xịt mấy mùi nồng nặc thôi. Rồi bỗng nhiên White Shoulders biến mất. Hay ít nhất là tui tưởng thế. Tui có dùng thử mấy mùi khác, như Camp Beverly Hills, nhưng rồi nó cũng lặn mất tăm. Một thời gian sau, tui thấy White Shoulders xuất hiện trở lại. Tui nghĩ lần tái sinh đầu tiên là do Parfums International, rồi đến một hãng khác, và cuối cùng là Elizabeth Arden. Trời ơi, cái phiên bản của PI làm tui muốn khóc luôn, nó như một thảm họa hóa chất, xịt lên là thấy mùi biến chất ngay lập tức. Bản của hãng tiếp theo cũng tệ gần như vậy. Đến khi Elizabeth Arden sản xuất thì tui mới thấy có chút hy vọng. Nó không đến nỗi kinh khủng như mấy bản đầu, nhưng chắc chắn không thể so được với phiên bản của Evyan. Kiệt tác của Evyan là một mùi hoa cỏ ấm áp, tỏa ra từ chính làn da mình. Đừng có nghĩ về mấy hình tượng kiểu quý bà đeo ngọc trai là hiểu được đâu. Tên gọi, thời đại hay đối tượng khách hàng không quan trọng, quan trọng là cái chất. Để cạnh tranh với nước hoa cao cấp của Pháp, thì thật sự là chưa có bản nào sánh kịp, dù là xưa hay nay. Chỉ có dòng Aveda #6 hoặc mùi Love nguyên bản là có được cái độ tỏa hương rạng rỡ giống như White Shoulders ngày xưa thôi. Nó thực sự là một cực phẩm. Tui đã từng mua mấy bản vintage nhưng tiếc là chúng cũng đã bị biến chất rồi. Tui thực sự ghen tị với những ai săn được một chai còn tốt để được trải nghiệm lại cảm giác đó. Không có gì thay thế được cả, kể cả Jo Malone hay Diptyque. Nếu ngửi trực tiếp từ chai của các bản mới thì thấy cũng khá ổn, gợi lại được sự lộng lẫy ngày nào, nhưng khi xịt lên da thì chẳng ăn thua gì so với bản gốc. Ngành nước hoa nói chung đang đi xuống vì các thành phần bị cấm và việc sản xuất đại trà các mùi hương tương tự. Hóa chất đã chiếm thế thượng phong, và có lẽ chúng ta sẽ chẳng bao giờ tìm lại được một mùi hương nào giống như White Shoulders nữa.

Mình mê dòng White Shoulders bản vintage cực kỳ luôn. Mình còn tích trữ đủ mọi phiên bản luôn ấy... nào là nước hoa, cologne, phấn phủ, rồi cả lotion dưỡng thể (cả dạng tuýp hồng kem mịn lẫn bản gốc trong chai thủy tinh), và cả dầu tắm nguyên bản nữa (mình thấy dùng dầu tắm này làm nước hoa thì độ tỏa hương với lưu hương còn đỉnh hơn cả nước hoa chính hãng luôn). Hồi nhỏ, ngoài mùi Chanel No. 5 thì mẹ mình toàn xịt mùi này thôi, nên mình đúng kiểu là một "fan cứng" của những mùi hương vintage. Kiểu mùi hương thực thụ ấy... được làm từ những nguyên liệu thật sự. Kể ra cũng có chuyện này buồn cười lắm. Mấy năm trước, mình có đi làm mẫu cho một sự kiện từ thiện, và ở đó có cả Doris Day nữa. Đó là một sự kiện cứu trợ động vật nên có rất nhiều người nổi tiếng tham gia. Mẹ mình với mấy đứa bạn hay gọi mình là "Doris Day" vì nhìn mình giống bà ấy lắm. Thậm chí hồi mình 20 tuổi, lúc chưa có xe và hay đi xe buýt, có một cô còn tiến lại gần hỏi mình có phải Doris Day không cơ. Trời ạ, lúc đó mình mới có 20, còn Doris Day thì đã 60 tuổi và đang nghỉ hưu ở Carmel rồi. Đúng là "mình chính là Doris Day" đây! Quay lại chuyện chính, tại sự kiện đó, cô Doris Day có tiến lại gần mình và bảo: "Cho cô khuyên một câu nhé... bỏ ngay cái mùi White Shoulders đó đi! Ai mà chẳng dùng mùi này!" Xong cô kể là hồi đó cô đang ở một hộp đêm hay bữa tiệc gì đó, người đàn ông đang nhảy cùng cô bỗng thốt lên: "Ôi, tôi yêu mùi White Shoulders quá!". Thế là cô quyết định không dùng nó nữa. Kiểu như khi một người đàn ông mà quá quen thuộc với một mùi hương nào đó, thì có lẽ mình nên đổi sang mùi khác thôi. Nhưng mà, đến giờ mình vẫn cứ xịt White Shoulders bản vintage này, và mình cảm thấy không chỉ giống ngoại hình mà còn giống cả mùi hương của Doris Day thời trẻ nữa... mà thế thì cũng đâu có tệ đâu nhỉ.